Những lưu ý khi chăm sóc người cao tuổi

Cơ thể của người cao tuổi có vô vàn những khác biệt so với chúng ta, những biến đổi về trí não, hệ tiêu hóa, xương, tim mạch và đường huyết… làm sức khoẻ người cao tuổi yếu đi. 

Cơ thể của người cao tuổi có vô vàn những khác biệt so với chúng ta, những biến đổi về trí não, hệ tiêu hóa, xương, tim mạch và đường huyết… làm sức khoẻ người cao tuổi yếu đi. Số lượng tế bào não trung bình của mỗi người già bị giảm đi do quá trình lão hóa dẫn đến hội chứng suy giảm trí nhớ ở người lớn tuổi; sự suy giảm hấp thu canxi gây ra nguy cơ loãng xương, dinh dưỡng không hợp lý dẫn tới lượng cholesterol trong máu cao sẽ gây ra các bệnh lý về tim mạch, sự hấp thu dinh dưỡng giảm dẫn đến tình trạng thiếu chất dẫn đến cơ thể mệt mỏi... Điều này khiến tính tình người cao tuổi cũng thay đổi khá nhiều. Chính vì vậy chăm sóc người cao tuổi ngoài chế độ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng còn đòi hỏi người chăm phải kiêm nhẫn, rộng lượng.

Hiểu về sức khoẻ người già

- Răng miệng có cơ nhai teo, cơ xương hàm teo, tuyến nước bọt teo, hoạt tính hóa học giảm dẫn đến ngại ăn.

- Hoạt động tuần hoàn giảm, giảm cô đặc mật, giảm co thắt túi mật, dẫn đến tiêu hóa kém.

- Dạ dày người cao tuổi co bóp kém, giảm trương lực, dịch dạ dày giảm, nhu động ruột giảm dẫn đến táo bón, đầy hơi, gây chán ăn…

- Hệ thần kinh mau quên, khó tập trung, rối loạn giấc ngủ, không nhạy cảm: đói - no - khát.

Chăm sóc người cao tuổi ngoài chế độ ăn uống đầy đủ dinh dưỡng còn đòi hỏi người chăm phải kiêm nhẫn, rộng lượng.

Phương pháp chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi

Về vấn đề dinh dưỡng:

Luôn duy trì một chế độ dinh dưỡng cân bằng và tập luyện hợp lý

- Cần chọn lựa những loại thực phẩm có lợi, có cách chế biến phù hợp, đảm bảo khẩu vị với người già.

- Cần có đủ 4 nhóm thực phẩm gồm chất đạm bột đường, chất béo, vitamin và khoáng chất. Người lớn tuổi nên ăn cá vài ba lần trong một tuần, nhất là các lọai cá như cá hồi, cá trích, cá ngừ, cá mũi kiếm… chứa nhiều chất béo Omega 3 tốt cho sức khỏe tim mạch.

- Cần bổ sung nhiều rau xanh vì trong rau ngoài các yếu tố vi chất thì còn chứa nhiều chất xơ giúp tốt cho tiêu hoá, tránh được chứng táo bón.

- Các loại thịt trắng, sữa hoặc trứng cũng là những thực phẩm nên ưu tiên trong bữa ăn của người cao tuổi.

- Chọn và chế biết sao cho thức ăn dễ nhai, dễ tiêu. Khuyên các cụ nhai nhai thật kỹ.

- Người cao tuổi cần tránh ăn no, tránh bỏ bữa, chia nhiều bữa, thêm các bữa đệm.

- Nên tổ chức các bữa ăn cả gia đình để các cụ vui, hứng khởi với bữa ăn.

 

Các loại thịt trắng, sữa hoặc trứng cũng là những thực phẩm nên ưu tiên trong bữa ăn của người cao tuổi.

- Không nên xem nhẹ chuyện ăn uống, cũng đừng nên coi việc uống sữa hay bổ sung dưỡng chất là quan trọng hơn. Cần phải có cả ba sự kết hợp này để đảm bảo đủ dinh dưỡng cho người già.

Về thuốc bệnh:

Lên lịch uống thuốc cho các cụ và chia thuốc vào đầu giờ sáng để đảm bảo liều lượng. Nhắc nhở các cụ uống thuốc đúng giờ.

Về vitamin bổ sung:

Tùy vào thể trạng từng người có thể bổ sung thêm các dưỡng chất có hàm lượng canxi cao, các hỗn hợp chất béo có lợi MUFA, PUFA tốt cho hệ tim mạch; các nhóm dưỡng chất đặc biệt liên quan đến việc thực hiện chức năng nhận thức, ngăn ngừa suy giảm trí nhớ như Phosphatidylserine (PS), các chất chống oxy hóa...

Về dinh dưỡng bổ sung:

Sữa là một sản phẩm có lợi cho sức khỏe người cao tuổi do giúp người cao tuổi nhanh bù năng lượng, tăng dưỡng chất, dễ tiêu hóa, dễ hấp thu. Có thể cho các cụ dùng thêm các chế phẩm từ sữa cũng rất tốt cho sức khỏe như: yaourt, sữa chua, phômat… Hiện nay, một số loại sữa có công thức được bổ sung các dưỡng chất cần thiết như các axít béo không no đa chức (PUFA) và đơn chức (MUFA) hỗ trợ hệ tim mạch hoạt động tốt, các dưỡng chất như Choline và Phosphatidylserine (Acti-SPS) bổ trợ hoạt động não bộ và giúp trí tuệ minh mẫn. Nên duy trì thói quen uống 1-2 ly sữa mỗi ngày, điều đó cũng rất có lợi cho sức khỏe của người cao tuổi, nhất là với những người ăn kém hoặc cơ thể hay bị mệt mỏi.

 

Về giấc ngủ:

Nên khuyến khích người già tham dự nhiều sinh hoạt ban ngày, tránh uống nhiều nước buổi tối trước khi đi ngủ để khỏi thức dậy đái đêm. Hạn chế dùng thuốc ngủ nếu không thật sự cần thiết.

Về ăn mặc:

Người già thường thích mặc quần áo rộng rãi, thoải mái để dễ dàng cử động. Nên sử dụng những đôi giầy nhẹ, chống trơn và dễ dàng xỏ chân.

Tắm rửa:

Coi nước nóng lạnh vừa đủ. Dùng ghế tắm, tay vịn, thảm cao su dưới đáy bồn tắm, tránh té ngã.

Lời kết

Người già luôn rất nhạy cảm và dễ bị tổn thương vì vậy khi chăm sóc chúng ta cần có thái độ nhẹ nhàng, thông cảm, vỗ về. Nói ngắn gọn, rõ ràng  vì nhiều cụ đã trở nên nghễnh ngãng. Một cảm giác yêu thương như một cái vỗ vai, một nụ cười, một cái ôm có thể sẽ làm ấm lòng các cụ.

Còn về  giải pháp dinh dưỡng trong chế độ chăm sóc sức khỏe hàng ngày của người người cao tuổi chỉ cần đảm bảo công thức 3 TỐT: Giúp ăn tốt, ngủ tốt, tập luyện tốt

Benh.vn